تورم + برف و سرما + قحطی = فاجعه انسانی   

زمستان سال 1386 با چند ویژگی مهم و منحصر به فرد رخ نمود. (تورم سه صد درصدی، برف و سرمای شدید، اخراج مهاجران افغانی مقیم جمهوری اسلامی ایران و احتمال بروز فاجعه انسانی و قحطی و جان باختن عده ای از هموطنان در اثر سرما و شدت برودت  و تلف شدن مواشی و حیوانات مردم در نقاط مختلف کشور را می توان جزو از این زنجیره دانست.) کشور ما که به علل مختلف از ساختار جغرافیایی گرفته تا نارسایی ساختار تشکیلاتی و حکومتی دچار چالشها و مشکلات عدیده می باشد؛ چند امر در تشدید این چالشها و مشکلات در فصل سرما و یخبندان جاری دخالت دارند.

گرانی یا تورم Inflation))

گرانی نرخ ارزاق و مواد اولیه مورد نیاز مردم که در اصطلاح علم اقتصاد به آن تورم یا انفلاسیون (Inflation) گفته می شود، از تابستان سال روان به صورت غیر منطقی و غیر عقلایی سیر صعودی به خود گرفته است که با فرارسیدن فصل سرما و برف باری شدید به اوج خود رسیده است. سیستم بازار آزاد که شعار حکومت کنونی است برگرفته از سیستم اقتصادی رایج در غرب می باشد؛ در رشد لجام گسیخته تورم کنونی نقش بارزی دارد. متولیان امور اقتصادی کشور به بهانه پیروی از سیستم بازار آزاد ( سیستم مارکت) خود را در قبال چالشهای کنونی پاسخگو نمی دانند و این تنها مردم بی بضاعت و فقیر کشور است که در سخت ترین شرایط وضعیت اقتصادی و معیشتی قرار گرفته اند و در صورت ادامه تسری این وضعیت به لایه های زیرین جامعه بیش از 90% مردم دچار بحران معیشتی و فاجعه انسانی می شوند. بر اساس نرخ های کنونی موجود در شهرهای بزرگ کشور, قیمت اکثر کالاهای ضروری و اساسی مورد نیاز مردم نسبت به سال گذشته از صد و پنجاه درصد الی سه صد درصد رشد داشته است. از باب نمونه قیمت یک بوجی چهارده سیره آرد در اوائل تابستان سال جاری کمتر از هزار و صد افغانی بود اما در حال حاضر قیمت همان مقدار آرد تا دو هزار و هفت صد و پنجاه افغانی و در برخی موارد تا 3200 افغانی افزایش یافته است. که البته این وضعیت در شهرهای بزرگ کشور حاکم است و ولایات دور افتاده که در شرایط کنونی و برفباری های شدید اخیر تمام رههای ارتباطی آن با مرکز کشور و ولایات همجوار قطع گردیده است؛ از وضعیت فوق العاده، بحرانی و فاجعه آمیز برخوردار اند.

برف باری و سرمای شدید

زمستان امسال بر خلاف سالهای گذشته همراه با ریزش نزولات آسمانی و سرمای شدید همراه بود. این امر علاوه بر نوید سال پر برکت و خیر، تبعات عاجل دیگری نیز به همراه داشته و دارد. بر اساس گزارشات خبری و مردمی اکثر راههای مواصلاتی و ترانزیتی نقاط کشور مخصوصا مناطق سرد سیر و کوهستانی با سایر مناطق قطع گردیده است. این امر برای مردم ساحات متذکره مشکلات عدیده از جمله بالا رفتن سرسام آور قیمتها، عدم دسترسی به مراکز صحی و درمانی و تلف شدن مردم به خاطر سرما، امراض گوناگون و عدم دسترسی به امکانات اولیه و مواد سوختی را بدنبال داشته است. مجریان امور و کارگزاران حکومت در ولایات نتوانستند با همکاری سازمانهای خیریه و تیم اقتصادی پرزیدنت کرزی به اندازه لازم مواد خوراکه و مورد نیاز مردم را جمع آوری و در مناطق آسیب پذیر برای زمستان ذخیره سازی کنند. هر چند وزارت فوائد عامه اعلام نمود که با همکاری مردم سعی خواهد نمود راههای مواصلاتی اصلی را با مراکز ولایات در زمستان سال جاری باز نگهدارد، اما با توجه به شدت بارندگی ها و برفباری اخیر این طرح عملی نگردیده و نخواهد گردید. و در شرایط فعلی فقط ارتباط تلفنی و ماهواره ای با مناطق کوهستانی و پوشیده از برف ممکن و میسر است. بعد از قطع ارتباط راههای مواصلاتی با مراکز ولایات کوهستانی برخی از دولت مردان لب به سخن گشوده و خواستار کمک جهانی به آسیب دیدگان ناشی از برفباری و سرمای شدید گردیده است.

بنا به گزارش سایت خبر گزاری باختر؛ آقای خلیلی معاون رئیس جمهور « پیش از ظهر امروز (Jan 24,  2008)، در خواست مشترک کمک غذایی از جامعه بین المللی برای مردم افغانستان را طی یک نشست مطبوعاتی اعلان کرد .به اساس معلومات دفتر مطبوعاتی ریاست جمهوری به آژانس باختر، دراین نشست خبری که وزرای زراعت و آبیاری صحت عامه ، امور مهاجرین و دیگر اعضای کمیته دولتی کمکهای اضطراری و بواسپولاند نماینده ویژه سرمنشی ملل متحد در امور کمکهای بشری و مسوولین ادارات ملل متحد مقیم کشور نیز اشتراک داشتند ، معاون رئیس جمهور ضمن تشریح احتیاج غذایی و آسیب پذیری مردم افغانستان ناشی از صعود قیمتهای مواد اولیه ، از جامعه جهانی خواست تا براساس در خواستی که توسط ارگانهای مربوطه دولتی و ادارات ملل متحد به صورت مشترک تهیه شده ، حدود 79 ملیون دالر را کمک نمایند. معاون رئیس جمهور ضمن ابراز تاسف عمیق از اینکه تا به حال 246 تن از هموطنان مابه اثر سردی هوا و برف باری  های اخیر جانهای شانرا از دست داده اظهار داشت: هم اکنون دو ملیون پنجصد و پنجاه هزار نفر در مناطق شهری وروستایی کشور با آسیب پذیری جدی از نگاه مواد غذایی  مواجهه گردیده و اگر دراین زمینه اقدام  به موقع صورت نگیرد، نه تنها این رقم بالا می رود، بلکه  کشور با یک فاجعه بشری مبنی بر کمبود مواد غذایی و شیوع بیماری های ناشی از سو تغذی روبرو خواهد شد. همچنین گزارش داریم که در برفباری های اخیر به تعداد یکصد وسيزده هزار رأس مواشی نیز تلف شده اند.» (سایت باختر Jan 24  2008 )

قحطی

بر اساس برخی از گزارشات بعد از برفباری های شدید اخیر و مسدود شدن راهها در اکثر نقاط کشور، بخاطر کمبود مواد اولیه و ارتزاقی مورد نیاز مردم قیمتها به بالاترین حد خود در چند سال اخیر رسیده است و در برخی موارد مواد خوراکی مردم رو به اتمام است که در صورت عدم توجه جدی دولت مردان، سازمانهای خیریه جهانی و کشورهای همسایه و عدم بازگشایی راههای مواصلاتی، برخی از مناطق را قحطی و بروز فاجعه انسانی تهدید می کند. البته برخی از مسؤولین از جمله شخص رئیس جمهور در اول خزان سال روان ادعایی خود کفایی در تولید حبوبات را در نیویارک مطرح نمود که به باور بسیار از آگاهان امور به یک طنز اقتصادی- سیاسی سال شباهت داشت تا بیان حقیقت از زبان شخص اول کشور!

بنا به گزارش سایت پیام مجاهد: « تلويزيون ملي در سرويس خبري شام چهارم ميزان (1386) خود از قول حامد کرزي خبر داد که افغانستان در توليد حبوبات به خود کفايي رسيده است. تلويزيون ملي گفت که حامد کرزي اين مطلب را در يک محفل در نيويارک امريكا گفته است.» (سایت پیام مجاهد)  

البته اگر گفتار رئیس جمهور محترم به واقعیت تبدیل می گردید و کشور در تولید حبوبات استراتیِژیک از قبیل گندم، جو، لوبیا، عدس و نخود خود کفا می گردید، مردم رنجدیده افغانستان در این فصل سرما با تورم دو صد و پنجاه الی سه صد درصدی مواد ارتزاقی مواجهه نمی گردید!

البته بعد از اظهارات رئیس جمهور محترم، در برج قوس وزیر مالیه آقای احدی در جلسه کمیسیون اقتصادی ملی مجلس شورای ملی که با هدف دستیابی به راهکارهای کنترل مواد غذایی و مواد سوختی در کشور دایر گردیده بود، چنین اظهار داشت:

« در سال جاری 210 هزار تن گندم در مناطق آسیب پذیر توزیع می شود. به گزارش خبرنگارما انوار الحق احدی وزیر مالیه کشور در این نشست گفت در سال جاری 210 هزار تن گندم را برای مردم مناطق آسیب پذیر توزیع خواهند کرد. وی گفت 500 هزار تن گندم دیگر نیز از کشور هندوستان وارد افغانستان خواهد شد.

آقای احدی همچنان گفت که دولت امریکا توافق نموده تا 200 هزار تن غله را به افغانستان بدهد. به گزارش خبرنگار ما در جلسه امروزی وزرای مالیه، تجارت، اقتصاد و معین وزارت زراعت اشتراک نموده بودند اما بیشتر بحثها در عقب درهای بسته صورت گرفت.» ( سايت صبح بخیر افغانستان 13/9/1386)

اما بعد از یک ماه که از سخنان وزیر مالیه می گذشت وزیر تجارت آقای فرهنگ از روی دیگر سکه حرف زد و نسبت به بروز قحطی هشدار داد. بنا به گزارش سایت خبر گزاری صدای افغان (آوا):

« محمد امین فرهنگ با بیان اینکه مردم با کمبود شدید مواد غذایی مواجه هستند خاطر نشان کرد: اگر جامعه جهانی در این زمینه توجه نکند، قحطی و فاجعه انسانی در ماههای آینده در افغانستان بروز می کند.

وزیر تجارت افغانستان ، از جامعه جهانی خواست ، با ارسال مواد غذایی به ویژه گندم به مردم افغانستان کمک کنند.

فرهنگ از تلاشهای دولت کابل برای تامین مواد غذایی افراد نیازمند خبر داد و گفت : رییس جمهوری افغانستان هیئت ویژه ای برای رفع این مشکل تشکیل داده است. 

وی گفت: برنامه غذایی جهان ، کمک 60 هزار تن گندم را به افغانستان وعده داده است. 
وزیر تجارت کشورمان افزود : گفتگوها با مقامات هندی درباره کمک 400 هزارتن مواد غذایی به مردم افغانستان ادامه دارد. محمدامین فرهنگ گفت: در صورتی که امکان انتقال این محموله غذایی از راه پاکستان به افغانستان امکان پذیر نباشد وزارت مالیه زمینه انتقال آن را از طریق بندر عباس ایران مهیا خواهد کرد.» (خبرگزاری صدای افغان (آوا) يکشنبه 16 جدي 1386)

بعد از گذشت چند ماه تا هنوز وعده های داده شده جنبه عملی به خود نگرفته است و متولیان امور فقط گاهگاهی با حرفهای خوب و ظاهر زیبا مردم رنجدیده را تسلی می دهند و از انجام مسؤولیت و ایفای وظیفه اصلی خود شانه خالی می کنند!  

نتیجه

با توجه به آنچه گفته شد عوامل بالا دست بدست هم داده است تا مردم رنجدیده و مظلوم افغانستان در این فصل سرد و یخبندان، سکوت و تماشا، نامهربانی ها و نامردیهای روزگار را یکبار دیگر تجربه کنند و در این مسیر بسیاری داغ عزیزان شان را فقط در دلهای سوزان و زخم خورده خویش به نظاره می نشینند و بدنهای کرخت و یخ زده آنان را در سکوت مظلومیت از برف و یخهای بلورین کفن نموده به خانه ابدیت می سپارند.    

۷/۱۱/۱۳۸۶